Dons, donssoorten en veren

Dons, ook wel donsjes genoemd, zijn schachtloze veerpluizen afkomstig van ganzen of eenden. Elk donsje heeft een bijna onzichtbare kern met fijne vertakkingen. Juist die structuur maakt dons zo geschikt voor een licht en gelijkmatig warm dekbed.

De belangrijkste eigenschappen van dons

Dons wordt gekozen vanwege twee eigenschappen die elkaar versterken: isolatie en vochtregulatie. Samen bepalen ze hoe comfortabel een dekbed aanvoelt, nacht na nacht.

Isolerende werking

De fijne vertakkingen van elk donsje houden veel stilstaande lucht vast. Die lucht werkt als natuurlijke isolator. Daardoor blijft warmte beter bij u, ook wanneer de slaapkamer koel is.

Vochtregulerende werking

Dons is ademend en kan vocht opnemen en weer afgeven. Dat helpt om het slaapklimaat stabiel te houden, met minder kans op klamte of juist afkoeling.

Een donzen dekbed of een dons en veren dekbed

De Europese norm DIN EN 13186:2004 stelt eisen aan beddengoed gevuld met dons en veren. Voor de benaming “donzen dekbed” moet een dekbed minstens 60% dons bevatten. Ligt dat percentage lager, dan spreekt men van een veren gevuld dekbed.

Dons is licht en heeft een hoge vulkracht, waardoor u met relatief weinig gewicht veel isolatie krijgt. Veren zijn steviger en geven meer structuur. Bij dekbedden kiezen veel mensen juist voor een hoger donspercentage vanwege het luchtige gevoel.

90% of 100% dons

Donzen dekbedden zijn verkrijgbaar met verschillende donspercentages. Het verschil zit vooral in hoe het dekbed aanvoelt.

• 90% dons bestaat uit dons met een klein aandeel fijne veertjes. Dit geeft iets meer structuur en vaak iets minder volume.
• 100% dons bevat uitsluitend dons, met hooguit een verwaarloosbaar percentage veertjes. Dat voelt doorgaans lichter en zachter bij hetzelfde isolatieniveau.

Wie het meest luchtige gevoel zoekt, kiest vaak voor 100% dons. Daarbij speelt ook de tijk een rol: een lichte, fijn geweven tijk versterkt dat effect.

Bekijk onze collectie: 90% ganzendons en 100% ganzendons.

Eendendons of ganzendons

Het idee dat ganzendons altijd beter is dan eendendons klopt niet. De kwaliteit van dons wordt vooral bepaald door de grootte van de donsvlokken en de vulkracht, niet alleen door de herkomst.

Bij gelijke donsgrootte biedt eendendons ongeveer 87% van het isolatievermogen van ganzendons. In de praktijk heeft ganzendons vaak grotere vlokken, waardoor het meer lucht vasthoudt en meestal iets beter isoleert. Dat verklaart ook het prijsverschil.

Eendendons is een sterke keuze voor wie licht en goed isolerend wil slapen. Ganzendons biedt vaak net wat meer volume en warmte. Het meest exclusieve dons is eiderdons, bekend om zijn uitzonderlijke zachtheid en isolatie.

Onze ateliers in Duitsland en Oostenrijk werken vooral met Europees ganzendons. Alleen eiderdons vormt daarop een uitzondering en komt uit IJsland. Voor wie waarde hecht aan transparante herkomst zijn er onze Downpass gecertificeerde dekbedden.

Herkomst van ganzendons

Polen en Hongarije staan al lang bekend om hoogwaardige ganzendons. Toch zegt het land van herkomst op zichzelf weinig over de kwaliteit.

Wat telt, is de vulkracht. Die wordt bepaald door selectie, verwerking en hoe de ganzen worden gehouden. De variatie binnen een land is groter dan het verschil tussen landen.

Een goed geselecteerd dons uit Polen of Hongarije kan daardoor dezelfde eigenschappen hebben: licht, isolerend en duurzaam.

Is de kleur van dons belangrijk

Dons komt voor in wit, grijs en bruin. De kleur heeft geen invloed op isolatie of kwaliteit. Wit dons wordt vaak gekozen omdat het rustiger oogt en minder snel doorschijnt onder lichte dekbedovertrekken.

Hoeveel warmer wordt extra dons

Een veelgestelde vraag is of een dekbed met 50% meer dons ook 50% warmer wordt. Het korte antwoord is: nee. En juist dat is belangrijk om te begrijpen.

Dons is al bij relatief kleine hoeveelheden zeer isolerend. Extra dons maakt een dekbed warmer, maar het extra effect neemt geleidelijk af.

Onderstaande tabel geeft een indicatie bij een basisvulling van 1830 gram dons:

Waarom meer dons niet lineair warmer wordt

Naarmate er meer dons wordt toegevoegd, wordt de ruimte tussen de donsstructuur kleiner. Het dekbed wordt warmer, maar niet in dezelfde verhouding.

Eiderdons

Eiderdons is het meest exclusieve dons. Het wordt na het broedseizoen met de hand verzameld uit nesten van de eidereend in IJsland. Per nest gaat het om slechts enkele grammen.

Door de zeldzaamheid en het zorgvuldige verzamelproces is eiderdons uitzonderlijk licht en isolerend.

Eiderdons heeft altijd een natuurlijke bruine kleur.

Regelgeving donsvulling

De Europese norm EN12934 verplicht duidelijke etikettering van donsvullingen. Daarbij wordt onder meer vermeld:

• herkomst van het dons
• kleur van de vulling
• verhouding tussen dons en veren
• klasse-indeling van Klasse I tot V

Kiezen voor dons

Dons combineert comfort met efficiëntie. Omdat het sterk isoleert, is minder vulling nodig dan bij synthetische materialen. Dat resulteert in een lichter dekbed met een natuurlijk slaapklimaat.

Onze dekbedden bevatten uitsluitend dons van Klasse I, met minimaal 90% zuiver dons. De vulkracht wordt altijd vermeld als objectieve maat voor kwaliteit en isolatie.